2016 December 4 - يکشنبه 14 آذر 1395

فرهنگ سازی انقلابی دینی شاخصه گم شده در سریال کیمیا
کد خبر: ٧٢٣٩٧ تاریخ انتشار: ١٤ آذر ١٣٩٤ - ١٠:٣٤
فرهنگی » مطلب ویژه
با این سریال ها به دنبال چه هستیم
فرهنگ سازی انقلابی دینی شاخصه گم شده در سریال کیمیا

متأسفانه سریال کیمیا خواسته یا ناخواسته در راه الگو سازی غربی قدم برداشته است . برای آنکه معیار انتخاب همسر توسط جوانان این سریال بیشتر زیبایی چهره بوده تا...

گروه سینما و تلویزیون صابرنیوز: امام خمینی، صدا و سیما را عامل اصلاح و انحراف جامعه دانسته و به تعبیری ایشان «از تمام دستگاههای تبلیغاتی الان، امروز نقش رادیو و تلویزیون از همه دستگاهها بالاتر است. اگر این اصلاح بشود، یک کشور را می تواند اصلاح کند و اگر –خدای نخواسته- انحراف در این باشد، یک کشور را می تواند منحرف کند» (صحیفه امام، ج16، ص118)

کارشناسان معتقدند سینما و تلویزیون  به واسطه قدرت جاذبه و اثرگذاری بر مخاطب خود می تواند موجبات الگوسازی و در نتیجه تغییر فرهنگ در مقولات مختلف را فراهم کند. مردم با سینما و تلویزیون راحت تر ارتباط می گیرند لذا آنچه را که از طریق این رسانه ها می بینند راحت تر به عنوان الگو می پذیرند.

سریال کیما چندی است که از شبکه دوسیما جمهوری اسلامی در حال پخش است و  محمد رضا شفیعی که پیش از این سریال وضعیت سفید ٰ‌،‌تنهایی لیلا را تهیه و با استقبال مخاطب روبرو شده بود تهییه کننده این سریال بوده و کارگردانی ا ین مجموعه نیز با جواد افشار می باشد.
 
 
این مجموعه اولین سریال بیش از 100 قسمتی در کشور است که  وقایع قبل و بعد از انقلاب را روایت می کند. با توجه به موضوعی که دست اندرکاران این مجموعه انتخاب و برای آن سرمایه گذاری کرده اند لازم دیدیم که چند ایراد اساسی را به مدیران سازمان صداو سیما یاد آور شویم.

قهرمان سازی شخصیت زن
امام خامنه ای ترویج ارتباط غلط زن و مرد را از جمله مسائل کاملاً غیرلازم برشمردند و در تشریح مفهوم صحیح انتقاد به عنوان یک عنصر ضروری افزودند: به موازات طرح  نقاط منفی و تاریک جامعه، باید با طرح نقاط مثبت و ترسیم مبارزه شخصیتها و قهرمانهای سریال  با زشتی ها و پلیدیها، بگونه ای عمل کرد که در نهایت ،آن نقاط منفی ،طرد و مغلوب شوند چرا که در غیر این صورت ،طرح نقاط منفی ،عملاً به نق زدنهای مکرر و سیاه نمایی تبدیل می شود و در جامعه یاس و نومیدی ترویج می کند. (۱۳۸۹/۰۴/۱۲)

امام  خامنه ای در مورد مسأله زن دو عیب اساسی در گذشته وجود داشته: یکی ارزش حجاب از بین می رفته و از این بزرگتر این بود که نقشهایی در برنامه های صدا و سیما به زن داده می شد که نقشهایی پست کننده بود. در عیب اوّل یک ارزش زیر سئوال می رفته و پایمال می شده و آن ارزش حجاب است و در عیب دوّم ارزشهای بشری که برای زن مورد نظر است زیر سئوال می رفته.
زن سرشار از ارزشهای اسلامی و انقلابی است. لذا سیمای زن مسلمان و انقلابی باید با تکیه بر حجاب، نجابت و عفت نقش اصلی و اساسی او در خانواده و جامعه، تأثیر زن در رشد مرد و جامعه و نیز نقش پر اهمیت او در واقعیتهای گذشته نظیر جنگ تحمیلی در صدا و سیما نشان داده شود.( 15/12/69)

 سریال کیمیا همانگونه که از اسمش مشخص است قهرمانش یک زن است که روند فیلم با حوادث مختلفی که در زندگی او رقم می خورد طی می شود و این حوادث بعضاً‌تلخ، بگونه ایی است که تصمیمات کیمیا در آن نقش مهمی دارد .
 
 
 
یکی از ایردات اساسی  به سریال های غربی این است که شخصیت اول فیلم ها یک زن است و همه بر سر تصاحب آن زن دعوا و مشاجره می کنند. چرا برای یک اثری که می توانست تا سال ها در اذهان باقی بماند شخصیت اول آن یک زن است و در بعضی از مصاحبه ها  از کیمیا به عنوان اوشین وطنی حرف به میان می آورند .

فیلم های غربی و حتی فیلم های قبل از انقلاب نیز از زن به عنوان عنصری جذاب استفاده می کردند و یا به عبارت دیکر استفاده ابزاری می نمودند در سریال کیمیا به جزء‌حفظ حجاب که جزء خط قرمز های رسانه ملی است چه تعریفی دیگر این سریال دارد که بتوان گفت که نمونه غربی و هندی ویا قبل از انقلاب با این سریال تفاوت دارد .

معیارهای ازوداج

معیارهای ازدواج که مسئله بسیار مهم بوده و در احکام دینی نیز بسیار تأکید شده و همچنین علما مواردی فرموده اند و یک مسئله ایی که غرب بسیار روی آن سرمایه گذاری کرده و آن بی بنیان شدن خانواده و تغییر سبک زندگی است .اگر به آمار ها دقت کنیم مشاهده می شود که آمار طلاق رشد فزاینده ایی داشته  و این برای یک کشور جوان در حال توسعه یک زنگ خطر محسوب می گردد.

برای انکه بتوانیم این سونامی را با موفقیت پشت سر بگذاریم رسانه ها تکلیف فرهنگ سازی صحیح در این حوزه را دارند و باید به دختر ها و پسرهای  در آستانه ازدواج شاخصه های دینی را برای انتخاب همسر معرفی کنیم تا با شاخص قراردادن بهترین تصمیم را بگیرند.
 
 
 
 
متأسفانه سریال کیمیا خواسته یا ناخواسته در راه الگو سازی غربی قدم برداشته است . برای آنکه معیار انتخاب همسر توسط جوانان این سریال بیشتر زیبایی چهره بوده تا معیار های ارزشی دیگر را به جوانان ما آموزش دهد این کیما همان است که در قسمت اول یک آمریکایی دلباخته او می شود و در ادامه یک فرد انقلابی و سپس فرزند مقام ارشد ساواک عاشقش می شوند .

در اینجا اولین سئوال مخاطب این است که این سه نفر چه وجه شباهتی با هم دارند که هر سه دلباخته کیمیا شده اند مگر سلایق و آرمان های پیمان و آرش در سریال یکی است ؟ چرا در این سریال معیارهای ازدواج پیمان که فردی انقلابی و در بحبوبه انقلاب در محله شان تأثیر گذار است نشان داده نمی شود؟ فیلم پا را فراتر برده و برای آنکه الگویی از فیلم های غربی و هندی نشان دهد در قسمتی ، عکس کیمیا را در کتاب پیمان نشان می دهد  آیا این با شرع و عرف یک خانواده مذهبی هم خوانی دارد ؟‌ وقتی یک عنصری را در این فیلم انقلابی نشان می دهیم باید همه ارزش های انقلابی را برای او متصور شد نه اینکه فقط ریش ،‌نماز و... می تواند به مخاطب ارزشی بودنش را القا کند.
 

وقتی کیمیا در این فیلم خیلی احساسی تصمیم می گیرد و نشانی از شاخصه های اسلامی و ارزشی نیست .چگونه سریال در شب های طولانی پائیز و زمستان می خواهد برای نسل آینده فرهنگ سازی کند.

تجمل گرایی

سریال از قبل از انقلاب شروع می شود اما بیشتر خانه هایی که نشان داده می شود دارای مبل و صندلی است و بیشتر خانواده های وضع مالی نسبتاً خوبی دارند و هر فرزندی برای خودش یک اتاق مخصوص دارد .
 
آیا در زمان قبل از انقلاب بیشتر خانواده اینگونه بودند ؟ یا اینکه ،‌خانواده ها بتوانند خرج زندگی شان را تأمین کنند .چند خانواده در یک خانه با هم زندگی می کردند . اما نکته ایی که در این سریال کمتر به آن اشاره می شود سبک زندگی اصیل ایرانی -اسلامی است که در آن کمتر به مادیات توجه می شد.

در این سریال کمتر به این نکته عدم تجمل گرایی در بین خانواده توجه شده و بیشتر فضاسازی ها در افکار زمان حال نشات گرفته است.
 
 

نقش روحانیت و ایدئولوژی اسلامی
.
مدیران قبلی و فعلی صداو سیما ثابت کرده اند که با کارهایی که فقط به گویش های مختلف محلی بی احترامی شود برخورد می کنند این درحالی است که نفوذ فرهنگی را این عزیزان جدی نگرفته اند و فقط برای پر شدن زمان آنتن پخش تلاش می کنند .

انقلاب ما انقلابی ایدوئولوژیک بوده یعنی مردم با فکر و تحلیل پشت سر امام خمینی(ره) حرکت کردند و نقش روحانیت در این بیداری بی بدیل بوده است اما در این فیلم خبری از روشنگری و ادراک بالای مردم نیست ،‌ نشان داده می شود که کیمیا بدون هیچ علتی به راهپیمایی و تکثیر اعلامیه ها می پردازد (شاید اگر آرش بیشتر با ان نزدیک می شد نظرش عوض می گردید ) نکته ایی که در اینجا بیشتر متبلور است احساسات و عواطف است تا منطق و...

در این فیلم کمتر نقش ارشادی روحانیت و امام را نشان می دهد و فقط به چند اعلامیه و نوار بسنده می کند ،‌که بهتر بودن  دست اندرکاران این مجموعه بجای پرداختن به مسائل حاشیه ایی و فیلم فارسی به متن و علت انقلاب توجه می کردند ایدوئولوژی اسلامی و دینی نیز در این فیلم کمتر دیده می شود حال براب آنکه مخاطبان با داشتن  شاخص خودشان متوجه نقایص این سریال شوند درباره ایدئولوژی اسلامی به مختصر در ذیل توضیح داده می شود؛
ایدئولوژی اسلامی از نوع ایدئولوژی انسانی است و خاستگاه آن فطرت انسان است.ا یعنی ایدئولوژی هایی که مخاطب آنها نوع انسان است نه قوم یا نژاد یا طبقه‌ی خاص، و داعیه‌ی نجات نوع انسان را دارد نه نجات و رهایی گروه یا طبقه‌ی معین طرحی را که ارائه می‌دهد شامل همه‌ی انسان هاست نه دسته‌ی مخصوصی، پشتیبانان و حامیانی که جلب می کند از میان همه‌ی قشرها، گروه‌ها، ملت‌ها و طبقات است نه یک قشر یا گروه معین.
لهذا مخاطب اسلام «الناس=عموم مردم» است نه طبقه‌ یا گروه خاص.
اسلام عملاً توانسته از میان همه‌ی گروه‌ها حامی و پشتیبان جلب کند حتی از میان طبقه ای که با آنها به نبرد برخاسته یعنی طبقه‌ی ملأ و مترف به اصطلاح قرآن.
اسلام به حکم آنکه دین است و در درونی‌ترین لایه های وجود انسان نفوذ می‌کند، و از طرف دیگر بر فطرت انسانی انسان تکیه دارد، قادر است فرد را علیه تبهکاری خودش برآشوباند و بشوراند و انقلاب خود علیه خود به وجود آورد که نامش «توبه» است.
ایدئولوژیهای گروهی و طبقاتی تنها قدرت انقلابیشان شورانیدن فرد علیه فرد دیگر، یا طبقه علیه طبقه‌ی دیگر است ولی هرگز قادر نیستند انقلاب فرد علیه خود بر پا کنند.
اسلام به حکم اینکه مذهب است برای بر پا داشتن عدالت اجتماعی آمده است و قهراً هدفش نجات محرومان و مستضعفان و نبرد و ستیز با ستم پیشگان است اما مخاطب اسلام تنها محرومان و مستضعفان نیسند. همچنان که حامیان خود را تنها از این طبقه جلب نکرده است.
اسلام حتی از میان طبقاتی که به نبرد با آنها برخاسته است، با تکیه بر نیروی مذهب از یک طرف و بر فطرت انسانی انسان از طرف دیگر، به گواهی تاریخ سرباز گرفته است. اسلام تئوری پیروزی انسانیت بر حیوانیت،‌ علم بر جهل، عدالت بر ظلم، مساوات بر تبعیض، فضیلت بر رذیلت، تقوا بر بی‌بند و باری، توحید بر شرک است. (کتاب: انسان و ایمان شهید مطهری )

به طور کلی این سریال با این همه تبلیغ و هزینه بیشتر می توانست حقایق پیش از انقلاب را برای نسل پس از انقلاب بازگو کند اما باگرفتار شدن در فیلم فارسی و پرداختن به مسائل حاشیه ایی از این فرصت طلایی نتوانستند به خوبی استفاده کنند
 




Share
* نام:
ایمیل:
* نظر:

پربازدیدترین ها
پربحث ترین ها
آخرین مطالب


صفحه اصلی | تماس با ما | آرشیو | جستجو | پیوندها | لیست نظرات | درباره ما | نظرسنجی | RSS | ایمیل | نسخه موبایل
طراحی و تولید: مؤسسه احرار اندیشه